হজ্জ ২০২৬ বাবে গুৰুত্তপূৰ্ণ নিৰ্দেশনা।
ভাৰতৰ হজ্জ কমিটিয়ে হজ্জ ২০২৬ বাবে জাৰি কৰিছে বিশেষ নিৰ্দেশনা। সেয়ে কোনোবাই মুছলিম ব্যক্তি যদি চৰকাৰী বাবে হজ্জ কৰিব বিচাৰিছে তেন্তে সেইজন ব্যক্তি মানি চলিব লাগিব এইবিলাক নিয়ম আৰু নিৰ্দেশনা।
ভাৰতীয় মুছলমান যিসকলে শাৰীৰিক আৰু আৰ্থিকভাৱে উপযুক্ত হয় কেৱল হজ্জ ২০২৬ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।
হজ্জযাত্ৰীসকলে সকলোধৰণৰ ৰোগৰ পৰা মুক্ত হ’ব লাগিব। তেওঁলোকে ছৌদি আৰবীয়ে জাৰি কৰা সকলো স্বাস্থ্য সম্বন্ধীয় আৰু প্ৰশাসনিক নিয়মাৱলী পালন কৰিব লাগিব।
চৌদী আৰৱ চৰকাৰে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় হজযাত্ৰীসকলৰ বাবে হজ তীৰ্থযাত্ৰা সম্পূৰ্ণৰূপে বা আংশিকভাৱে সংশোধন বা বাতিল কৰাৰ অধিকাৰ সংৰক্ষিত ৰাখে। সেয়ে চৌদী কৰ্তৃপক্ষৰ সিদ্ধান্তৰ ফলত হোৱা যোগ্যতাৰ চৰ্তৰ তেনে কোনো পৰিৱৰ্তন, তীৰ্থযাত্ৰাৰ আংশিক বা সম্পূৰ্ণ বাতিলকৰণ, আৰ্থিক লোকচান বা অন্য কোনো পৰিস্থিতিৰ বাবে ভাৰতীয় হজ কমিটি দায়ী নহ'ব।
ভাৰত আৰু চৌদি আৰৱ—উভয় দেশতে সেৱা সম্পৰ্কীয় চুক্তিসমূহ চূড়ান্ত হোৱাৰ পিছতহে হজ-২০২৬ ৰ অন্তিম ব্যয় নিৰ্ধাৰণ কৰা হ’ব। কেৱল সেইসকল ব্যক্তিয়েই আবেদন কৰা উচিত যিসকলে যোগ্যতাৰ চৰ্তসমূহ পূৰণ কৰে আৰু তীৰ্থযাত্ৰাৰ ব্যয় আৰ্থিকভাৱে বহন কৰিব পাৰে।
চৌদি আৰৱত উপস্থিত হোৱাৰ পিছত, সকলো তীৰ্থযাত্ৰীয়ে চৌদি চৰকাৰে প্ৰদান কৰা এটা ‘নুচুক কাৰ্ড’ (Nusuk Card) লগত ৰখাটো বাধ্যতামূলক। এই কাৰ্ডখন এটা অপৰিহাৰ্য পৰিচয় পত্ৰ আৰু মক্কা, মদিনা, মিনা, আৰাফাত আৰু মুজদালিফাকে ধৰি বিভিন্ন স্থানলৈ যোৱা আৰু সেৱাসমূহ লাভ কৰাৰ বাবে ই অত্যন্ত প্ৰয়োজনীয়। যি সকল তীৰ্থযাত্ৰীৰ ওচৰত এই নুচুক কাৰ্ড নাথাকিব, তেওঁলোকে জৰিমনা, সেৱাৰ পৰা বঞ্চিত হোৱা বা চৌদি কৰ্তৃপক্ষৰ দ্বাৰা আটক হোৱাৰ দৰে সমস্যাৰ সন্মুখীন হ’ব পাৰে। এনে নিয়ম উলংঘাৰ বাবে সম্পূৰ্ণৰূপে সংশ্লিষ্ট ও জৰিত তীৰ্থযাত্ৰীজন নিজেই উত্তৰবাদী হ’ব।
সকলো ইচ্ছুক তীৰ্থযাত্ৰীক নিজৰ স্বাৰ্থতে হজ আবেদনৰ পৰ্যায়ৰ পৰাই 'হজ সুবিধা এপ ২.০' (Haj Suvidha App 2.0) ডাউনলোড কৰি সক্ৰিয়ভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হৈছে।
হজ যাত্ৰীসকলৰ বাবে 'হজ সুবিধা এপ'-অৰ কাৰ্যকাৰিতা বৃদ্ধি কৰিবলৈ ভাৰতীয় হজ কমিটিয়ে (Hajj Committee of India- HCoI) যাত্ৰীসকলক এখনকৈ 'হজ সুবিধা স্মাৰ্ট ৰিষ্ট বেণ্ড' (smart wrist band) প্ৰদান কৰিব; য’ত লোকেচন ট্ৰেকাৰ, পেড’মিটাৰ, জৰুৰীকালীন সংকেত (SOS), কিবলা কম্পাছ, নামাজৰ সময় আৰু যাত্ৰীৰ ব্যক্তিগত স্বাস্থ্যৰ মাপকাঠি নিৰীক্ষণ কৰিব পৰা সুবিধা থাকিব।
সাধাৰণ তথ্য
ভাৰতীয় হজ কমিটি (HCoI) হৈছে - হজ কমিটি আইন, ২০০২ অনুসৰি- এটা বৈধ সংস্থা, যিয়ে ভাৰতৰ ভিতৰত হজ-সম্পৰ্কীয় সকলো ব্যৱস্থা বিভিন্ন সংস্থাৰ সহযোগত সম্পন্ন কৰে। ছৌদি আৰবৰ জেদ্দাস্থিত ভাৰতীয় কনচুলেট জেনেৰেল (CGI) হ’ল সেই সংস্থা যিয়ে হাজীসকল জেদ্দা বা মদিনা বিমানবন্দৰত উপস্থিত হোৱাৰ পিছত আৰু ছৌদি আৰবত থকা সময়ছোৱাত তেওঁলোকৰ থকা-খোৱাৰ ব্যৱস্থা আৰু অভিযোগ নিষ্পত্তিৰ দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰে। অসামৰিক বিমান পৰিবহণ মন্ত্ৰালয় (MoCA) হাজীসকল আৰু তেওঁলোকৰ সামগ্ৰীৰ বিমান যাত্ৰাৰ ব্যৱস্থাৰ দায়িত্বত থাকে। স্বাস্থ্য আৰু পৰিয়াল কল্যাণ মন্ত্ৰালয় (MoH&FW) হজৰ সময়ত হাজীসকলৰ বাবে টিকাকৰণ আৰু চিকিৎসা সহায়ৰ ব্যৱস্থা কৰে।
ভাৰতীয় হজ কমিটি কেৱল ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰশাসিত অঞ্চলৰ হজ কমিটিসকলৰ সৈতে সমন্বয় ৰাখে। এইটো কোনো ব্যক্তিগত ব্যক্তি, সংস্থা বা সংগঠনক নিজৰ হৈ কাম কৰাৰ অনুমতি নিদিয়ে।
হাজীসকলক সতৰ্ক কৰা হৈছে যে HCoI-ৰ সৈতে সম্পৰ্ক থকা বুলি দাবী কৰা কোনো ব্যক্তি বা সংস্থাক কোনো ধৰণৰ ধন পৰিশোধ নকৰিব। যদি কোনো ধৰণৰ প্ৰতাৰণামূলক দাবী কৰা হয়, তেন্তে তৎক্ষণাত হজ কমিটি অফ ইণ্ডিয়াৰ মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়াক অভিযোগ জনাব লাগে।
হজ ২০২৬-ৰ বাবে আবেদন কৰাৰ নিম্নতম আৰু সৰ্বোচ্চ বয়স
হজ ২০২৬-ৰ বাবে আবেদন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত বয়স-সম্পৰ্কীয় নিয়মসমূহ তলত উল্লেখ কৰা হ’লঃ
নিম্নতম বয়স: আবেদনকাৰীৰ বয়স কমেও ১২ বছৰ হ’ব লাগিব। ছৌদি আৰবৰ নিয়ম অনুসৰি ১২ বছৰৰ তলৰ শিশুক হজৰ বাবে আবেদন কৰাৰ অনুমতি দিয়া নহয়। (১৮ বছৰৰ তলৰ আবেদনকাৰীৰ ক্ষেত্ৰত পিতৃ-মাতৃ বা বৈধ অভিভাৱকৰ অনুমতি বাধ্যতামূলক।)
সৰ্বোচ্চ বয়স: হজৰ বাবে আবেদন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত কোনো সৰ্বোচ্চ বয়সসীমা নাই।
জ্যেষ্ঠ হাজীসকলৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ নিয়ম
যদিও সৰ্বোচ্চ বয়সসীমা নাই, তথাপিও হজৰ শাৰীৰিক কষ্টসাধ্যতাৰ কথা বিবেচনা কৰি বয়স্ক হাজীসকলৰ বাবে কিছু বিশেষ নিয়ম নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে।
সহচৰ বাধ্যতামূলক:
যিসকল আবেদনকাৰীৰ বয়স ৬৫ বছৰ বা তাতকৈ অধিক, তেওঁলোকে অকলে আবেদন কৰিব নোৱাৰিব। তেওঁলোকৰ সৈতে ১৮ৰ পৰা ৬০ বছৰৰ ভিতৰৰ এজন সক্ষম সহচৰ বা মেহৰাম থাকিব লাগিব। ‘মেহৰামবিহীন মহিলা’ শ্ৰেণীত আবেদন কৰা মহিলাসকলৰ ক্ষেত্ৰত ৪৫ৰ পৰা ৬০ বছৰৰ ভিতৰৰ মহিলা সহচৰী থাকিব লাগিব।
বিশেষ স্বাস্থ্য পৰীক্ষা:
৬০ বছৰ বা তাতকৈ অধিক বয়সৰ সকলো হাজীৰ বাবে বিশেষ স্বাস্থ্য পৰীক্ষা বাধ্যতামূলক, যাতে তেওঁলোক হজ যাত্ৰাৰ বাবে শাৰীৰিকভাৱে সক্ষম নেকি সেয়া নিশ্চিত কৰিব পৰা যায়।
জীৱনত এবাৰ হজ নীতি
এই নীতি অনুসৰি, কোনো ব্যক্তিয়ে হজ কমিটি অফ ইণ্ডিয়াৰ জৰিয়তে জীৱনত মাত্ৰ এবাৰহে হজ আদায় কৰিব পাৰিব। যিসকলে ইতিমধ্যে HCoI-ৰ জৰিয়তে হজ আদায় কৰিছে, তেওঁলোকে হজ ২০২৬-ৰ বাবে আবেদন কৰিব নোৱাৰিব।
হজ হৈছে এক কঠিন আৰু পৰিশ্ৰমসাধ্য ইবাদত। ছৌদি আৰবৰ অত্যন্ত গৰম বতৰ আৰু কঠিন পৰিস্থিতিত হাজীসকলে এদিনত প্ৰায় ২৫ কিলোমিটাৰলৈকে খোজ কাঢ়িবলগীয়া হয়। সেইবাবে ৬৫ বছৰ বা তাতকৈ অধিক বয়ষৰ হাজীসকলৰ বাবে (মেহৰামবিহীন মহিলা হাজীসকলকো ধৰি) এজন সহচৰ থকাটো বাধ্যতামূলক।
মহিলা হাজীসকলৰ “মেহৰাম” অথবা ৬৫ বয়ষ বা তাতকৈ অধিক বয়ষৰ হাজীসকলৰ সহচৰ হিচাপে, বিশেষ ক্ষেত্ৰত আগতে হজ কৰা ব্যক্তিকো অনুমতি দিয়া হ’ব, যদিও তাৰ বাবে সময়ে সময়ে নিৰ্ধাৰিত অতিৰিক্ত মাচুল পৰিশোধ কৰিব লাগিব।
৬৫ বছৰৰ হাজীসকল বা তাতকৈ অধিক বয়ষৰ হাজীসকলৰ সৈতে যোৱা মেহৰাম বা সহচৰৰ বয়স HCoI-য়ে নিৰ্ধাৰণ কৰা তাৰিখ অনুসৰি ১৮ৰ পৰা ৬০ বছৰৰ ভিতৰত হ’ব লাগিব। কিন্তু ৬৫ বা তাতকৈ অধিক বছৰৰ মেহৰামবিহীন মহিলা হাজীৰ সৈতে যোৱা সহচৰী মহিলা হ’ব লাগিব আৰু তেওঁৰ বয়স ৪৫ৰ পৰা ৬০ বছৰৰ ভিতৰত হ’ব লাগিব।
যদি কোনো মহিলা হাজী অথবা ৬৫ বছৰৰ অধিক হাজীয়ে পুনৰবাৰ হজ কৰা ব্যক্তিক মেহৰাম বা সহচৰ হিচাপে লৈ যায়, তেন্তে তেওঁলোকে এই মর্মে লিখিত অঙ্গীকাৰ দিব লাগিব যে পৰিয়ালত প্ৰথমবাৰৰ বাবে হজ কৰিবলৈ সক্ষম অন্য কোনো মেহৰাম বা সহচৰ উপলব্ধ নাই।
হজৰ বাবে যোগ্যতা
শাৰীৰিক আৰু আৰ্থিকভাৱে সক্ষম প্ৰতিজন মুছলমানৰ ওপৰত হজ ফৰজ। ছৌদি আৰবৰ হজ আৰু ওমৰাহ-সম্পৰ্কীয় নিয়ম অনুসৰি হাজীজন শাৰীৰিক, মানসিক আৰু আচৰণগতভাৱে সুস্থ হ’ব লাগিব। ভাৰতৰ যিকোনো মুছলমান নাগৰিকে হজৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰে, কিন্তু তলত উল্লেখ কৰা ব্যক্তিসকল যোগ্য নহ’বঃ
১) যিসকলৰ ওচৰত নিৰ্ধাৰিত শেষ তাৰিখৰ আগতে জাৰি কৰা বৈধ মেচিন ৰিডেবল ভাৰতীয় আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পাছপোৰ্ট নাই বা যাৰ বৈধতা কমেও ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬ পৰ্যন্ত নাই।
২) যিসকলে ইতিমধ্যে HCoI-ৰ জৰিয়তে জীৱনত এবাৰ হজ আদায় কৰিছে। অৱশ্যে মহিলা হাজীৰ “মেহৰাম” বা ৬৫ বছৰ উপৰৰ হাজীৰ সহচৰ হিচাপে আবেদন কৰা ব্যক্তিসকল, প্ৰয়োজনীয় ঘোষণা আৰু অঙ্গীকাৰ দাখিল কৰিলে, বিশেষভাৱে অনুমতি পাব পাৰে।
৩) যিকোনো ব্যক্তিয়ে যদি ভুৱা বা ভুল তথ্য দাখিল কৰে, তেন্তে তেওঁক হজ যাত্ৰাৰ অনুমতি দিয়া নহ’ব। এনে ব্যক্তিক যিকোনো পৰ্যায়ত অযোগ্য ঘোষণা কৰা হ’ব আৰু প্ৰয়োজনে বিমান যাত্ৰাৰ স্থানৰ পৰাও উলিয়াই দিয়া হ’ব। তেওঁ জমা দিয়া সকলো ধন বাজেয়াপ্ত কৰা হ’ব আৰু ভুল বা মিছা ঘোষণা কৰাৰ বাবে আইনী ব্যৱস্থাও গ্ৰহণ কৰা হ’ব। আগতে হজ কৰা তথ্য গোপন কৰিলেও একেই নিয়ম প্ৰযোজ্য হ’ব।
৪) গুৰুতৰ অসুস্থতাত ভোগা ব্যক্তিসকল, যেনে কিডনি বিকল হৈ নিয়মিত ডায়েলিছিছৰ প্ৰয়োজন হোৱা, জটিল হৃদৰোগ, অক্সিজেনৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল হাওঁফাওঁৰ ৰোগ, জটিল যকৃতৰ ৰোগ, মানসিক বা স্নায়ুৰোগ, স্মৃতিভ্ৰংশজনিত বৃদ্ধাবস্থা, শেষ দুমাহৰ গৰ্ভাৱস্থা বা বিপদজনক গৰ্ভাৱস্থা, সংক্ৰমণজনিত ৰোগ বা ৰোগপ্ৰতিৰোধ ক্ষমতা অতি কমাই দিয়া চিকিৎসাত থকা কৰ্কট ৰোগীসকল।
৫) শ্বৰীয়ত অনুসৰি মেহৰাম নথকা মহিলা, অৱশ্যে লেডী উইদাউট মেহৰাম ‘Lady Without Mehram (LWM)’ নীতিৰ অধীনত যোৱা মহিলাসকল ব্যতিক্ৰম।
৬) গৰ্ভাৱস্থাৰ শেষ পৰ্যায়ত থকা মহিলা, যাৰ ক্ষেত্ৰত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমান যাত্ৰাৰ নিয়ম অনুসৰণ কৰা হ’ব।
৭) ছৌদি আৰবৰ নিয়ম অনুসৰি ১২ বছৰৰ তলৰ শিশু।
৮) যিসকলৰ বিদেশ যাত্ৰাৰ ওপৰত আদালতৰ নিষেধাজ্ঞা আছে।
৯) ১৮ বছৰৰ তলৰ আবেদনকাৰী, যদি পিতৃ-মাতৃ বা বৈধ অভিভাৱকৰ অনুমতি নাথাকে।
উপসংহাৰঃ
হজ হৈছে ইছলামৰ এক মহান ফৰজ ইবাদত, যাৰ বাবে শাৰীৰিক সক্ষমতা, আৰ্থিক সামৰ্থ্য আৰু নিয়ম-নীতি মানি চলাটো অতি প্ৰয়োজনীয়। হজ ২০২৬ উপলক্ষে ভাৰতীয় হজ কমিটিয়ে জাৰি কৰা এই নিৰ্দেশনাসমূহ হাজীসকলৰ সুৰক্ষা, স্বাস্থ্য, শৃংখলা আৰু সফল তীৰ্থযাত্ৰা নিশ্চিত কৰাৰ উদ্দেশ্যে প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। সেয়ে প্ৰতিজন ইচ্ছুক হাজীয়ে আবেদন কৰাৰ পূৰ্বে সকলো নিয়ম, যোগ্যতাৰ চৰ্ত আৰু স্বাস্থ্য-সম্পৰ্কীয় নিৰ্দেশনাসমূহ ভালদৰে বুজি লোৱা উচিত। বিশেষকৈ বয়সসীমা, স্বাস্থ্য পৰীক্ষা, বৈধ নথিপত্ৰ, মেহৰামৰ নিয়ম আৰু ছৌদি আৰবৰ বিধি-ব্যৱস্থাসমূহ কঠোৰভাৱে পালন কৰাটো বাধ্যতামূলক।
যদি হাজীসকলে এই সকলো নিৰ্দেশনা সঠিকভাৱে মানি চলে, তেন্তে তেওঁলোকৰ হজ যাত্ৰা অধিক সুৰক্ষিত, সুশৃংখল আৰু সফল হ’ব। আল্লাহ তাআলাই সকলো হাজীৰ হজ কবুল কৰক তথা হজ মবৰুৰ বনাওক আৰু তেওঁলোকক শান্তি, সুস্বাস্থ্য আৰু আধ্যাত্মিক সফলতা দান কৰক।